Meetsysteemanalyse (MSA) is een methode om de variatie van het meetsysteem vast te stellen.
Meten is weten
In een bedrijfsproces worden metingen uitgevoerd om de kwaliteit van de output te beoordelen. Enkele voorbeelden:
- een hardheidsmeting van een metalen bewerkstuk
- een pH meting van een chemische oplossing
- de lengte van een op maat gezaagde plank
- een visuele controle van een eindproduct
- een klantentevredenheidsonderzoek met 5 keuzemogelijkheden
- een tijdsmeting van de uitgevoerde productiestap
- …
Afwijkingen in het proces
Het resultaat van die metingen geeft info over de prestatie van het proces. Het meetresultaat wijkt vaak af ten opzichte van de verwachte waarde. Deze afwijking wordt veroorzaakt door de afwijking van het proces zelf, maar ook door de afwijking omwille van de gekozen meetmethode. Met andere woorden: de geobserveerde variatie bestaat uit de procesvariatie én de meetvariatie.
De meetvariatie
Meetsysteemanalyse (MSA) is een methode om de variatie van het meetsysteem vast te stellen. De meetvariatie kan opgesplitst worden in de volgende componenten:
- resolutie – Hoe nauwkeurig wordt de meting uitgevoerd?
- accuraatheid – In welke mate komt de meting overeen met de werkelijke waarde?
- stabiliteit – Hoe consistent is de meting in de tijd?
- lineariteit – Hoe consistent is de meting over de hele range van de mogelijke waarden?
- herhaalbaarheid – Wat is de variatie als hetzelfde staal twee keer gemeten wordt?
- reproduceerbaarheid – Wat is de variatie als hetzelfde staal een tweede keer door een andere persoon gemeten wordt?
Een kalibratie zorgt ervoor dat de variatie, veroorzaakt door de accuraatheid, stabiliteit en de lineariteit, wordt gecorrigeerd. De herhaalbaarheid en de reproduceerbaarheid vormen samen de precisie.
Het meetsysteem verbeteren
Een betrouwbaar meetsysteem heeft een lage meetvariatie.
Een meetsysteem analyseren én verbeteren kan je in drie stappen.
STAP 1. Controleer de resolutie
Controleer de resolutie: de meting moet een factor 10 nauwkeuriger zijn dan de specificatie.
STAP 2. Voer een kalibratie uit
Voer een kalibratie uit zodat de accuraatheid, stabiliteit en lineariteit onder controle zijn.
STAP 3. Voer een Gage R&R studie uit
Tijdens een Gage R&R studie wordt een minimum aantal stalen meerdere malen door verschillende uitvoerders gemeten. De studie bepaalt de variatie van de herhaalbaarheid en van de reproduceerbaarheid:
- een slechte herhaalbaarheid betekent dat het meetinstrument moet worden hersteld, aangepast of vervangen
- een slechte reproduceerbaarheid duidt op een probleem bij de uitvoerder, die onvoldoende getraind is of die over een onvolledige meetinstructie beschikt.
